Căn cứ chấm dứt việc nuôi con nuôi

Căn cứ chấm dứt việc nuôi con nuôi quy định tại Điều 25 Luật NCN 2010:

“Việc nuôi con nuôi có thể bị chấm dứt trong các trường hợp sau đây:

1. Con nuôi đã thành niên và cha mẹ nuôi tự nguyện chấm dứt việc nuôi con nuôi;

2. Con nuôi bị kết án về một trong các tội cố ý xâm phạm tính mạng, sức khỏe, nhân phẩm, danh dự của cha mẹ nuôi; ngược đãi, hành hạ cha mẹ nuôi hoặc con nuôi có hành vi phá tán tài sản của cha mẹ nuôi;

3. Cha mẹ nuôi bị kết án về một trong các tội cố ý xâm phạm tính mạng, sức khỏe, nhân phẩm, danh dự của con nuôi; ngược đãi, hành hạ con nuôi;

4. Vi phạm quy định tại Điều 13 của Luật này.”

Việc chấm dứt nuôi con nuôi có thể xuất phát từ sự tự nguyện, khi người được nhận nuôi đã trưởng thành và người nhận nuôi cảm thấy không còn cần thiết việc duy trì quan hệ nuôi con nuôi hoặc xuất phát từ những hành vi sai phạm: con nuôi hoặc cha mẹ nuôi bị kết án về tội cố ý xâm phạm tính mạng, sức khỏe, danh dự , nhân phẩm của cha mẹ nuôi, con nuôi; có hành vi bị cấm theo Điều 13,… Quy định này nhằm bảo vệ cho cả hai bên trong quan hệ nuôi con nuôi cũng như đảm bảo việc nuôi con nuôi đúng theo những mục đích, ý nghĩa cao đẹp vốn có tránh trường hợp có người lợi dụng quan hệ nuôi con nuôi để vi phạm pháp luật

Việc chấm dứt việc nuôi con nuôi sẽ làm chấm dứt quyền và nghĩa vụ giữa cha mẹ nuôi với con nuôi kể từ ngày quyết định chấm dứt việc nuôi con nuôi của Tòa án có hiệu lực đồng thời con nuôi có quyền lấy lại họ, tên của mình; nhận lại những tài sản riêng của mình cũng như phần tài sản tương ứng với công lao đã góp và khối tài sản chung. Trường hợp con chưa thành niên hoặc đã thành niên nhưng mất năng lực hành vi dân sự, mất khả năng lao động sẽ được giao lại cho cha mẹ đẻ hoặc tổ chức, cá nhân khác chăm sóc, nuôi dưỡng. Nếu con được giao lại cho cha mẹ đẻ thì những quyền, nghĩa vụ đã chấm dứt giữa cha mẹ đẻ và con tại thời điểm giao nhận con nuôi sẽ được khôi phục. 

Có thể khẳng định, pháp luật đã tạo những điều kiện thuận lợi nhất cho việc nhận nuôi con nuôi đồng thời cả khi chấm dứt việc nuôi con nuôi. Khi quan hệ nuôi con nuôi có hiệu lực pháp luật, pháp luật trao cho cả hai phía những quyền và nghĩa vụ tương tự như quan hệ giữa cha mẹ và con nhưng vẫn cho họ quyền được tự do lựa chọn. Đồng thời vẫn có những quy định để bảo vệ cho ý nghĩa và mục đích cao đẹp của việc nuôi con nuôi. Khi quan hệ nuôi con nuôi chấm dứt, pháp luật vẫn đề con quyền lựa chọn, thỏa thuận với nhau đồng thời khôi phục cho họ những quyền vốn có đã chấm dứt khi phát sinh quan hệ nuôi con nuôi, tạo điều kiện thuận lợi nhất cho họ.